Światowy Dzień Zdrowia Psychicznego

autor: Radca prawny Patrycja Aleksandrowicz Okręgowa Izba Radców Prawnych, 10.10.2026

Co roku 10 października obchodzimy Światowy Dzień Zdrowia Psychicznego. Święto ustanowione w 1992 roku przez Światową Federację Zdrowia Psychicznego. Jego celem jest coś pozornie prostego, a w praktyce wciąż trudnego: sprawić, żeby o zdrowiu psychicznym rozmawiało się tak samo swobodnie, jak o zdrowiu fizycznym i żeby osoby zmagające się z kryzysem psychicznym nie czuły się z tym same.

Skala problemu jest większa, niż nam się wydaje

Zaburzenia psychiczne od dawna nie są marginesem statystyk zdrowotnych. Światowa Organizacja Zdrowia szacuje, że na depresję choruje kilkaset milionów ludzi na świecie, a prognozy wskazują, że w najbliższych latach stanie się ona jedną z najczęściej diagnozowanych jednostek chorobowych. W Polsce obraz nie wygląda inaczej  ponieważ problemy natury psychicznej w ciągu życia dotykają istotnej części dorosłych Polaków, a mimo to wciąż zbyt rzadko trafiają do specjalisty.

To, z czym mierzą się ludzie, rzadko ma jedną twarz. Zaburzenia lękowe – uogólniony lęk, napady paniki, lęk społeczny czy lęk separacyjny – potrafią skutecznie sparaliżować codzienne funkcjonowanie, mimo że z zewnątrz bywają niewidoczne. Depresja z kolei to znacznie więcej niż chwilowy smutek – to często utrata zainteresowania rzeczami, które wcześniej sprawiały radość, spadek energii i poczucia sensu, które potrafi ciągnąć się miesiącami.

Zdrowie psychiczne osób pracujących w ochronie zdrowia

Skoro tworzymy treści przede wszystkim dla osób wykonujących zawody medyczne, trudno w tym kontekście pominąć to, jak bardzo praca w ochronie zdrowia obciąża psychicznie tych, którzy się nią zajmują. Badania prowadzone wśród polskiego personelu medycznego – lekarzy, lekarzy dentystów, pielęgniarek i fizjoterapeutów – wskazują, że objawy wypalenia zawodowego dostrzega u siebie lub w swoim otoczeniu zdecydowana większość badanych, a znacząca część personelu rozważa nawet zmianę zawodu z powodu przeciążenia obowiązkami i rosnącej presji.

To nie jest wyłącznie kwestia „trudnego dnia w pracy”. Wielogodzinne dyżury, odpowiedzialność za zdrowie i życie pacjentów, kontakt z cierpieniem i coraz częstsza agresja ze strony pacjentów sprawiają, że kadra medyczna sama należy do grup szczególnie narażonych na przewlekły stres, stany lękowe i epizody depresyjne. Paradoksalnie – osoby, których zawodem jest dbanie o zdrowie innych, bywają jednymi z ostatnich, które zadbają o własne.

Dlaczego wciąż tak trudno o tym mówić?

Mimo rosnącej świadomości społecznej, stygmatyzacja osób z problemami psychicznymi wciąż jest realna. Obawa przed oceną, przed „etykietką”, przed tym, że przyznanie się do kryzysu zostanie odebrane jako słabość – to jedne z głównych powodów, dla których ludzie zwlekają z szukaniem pomocy, czasem miesiącami lub latami. Właśnie dlatego tematem przewodnim ostatnich edycji Światowego Dnia Zdrowia Psychicznego jest dostęp do wsparcia w sytuacjach kryzysowych – bo problem najczęściej narasta po cichu, zanim ktokolwiek zdąży zareagować.

Co realnie pomaga?

Nie ma jednej recepty, ale pewne rzeczy powtarzają się w większości rekomendacji specjalistów:

  • rozmowa – z bliską osobą, ale też z psychologiem lub psychoterapeutą, gdy trudności zaczynają się przedłużać,
  • niebagatelizowanie sygnałów – zarówno u siebie, jak i u osób w otoczeniu, np. w zespole, z którym się pracuje,
  • dbanie o podstawy: sen, odpoczynek od pracy, relacje poza obowiązkami zawodowymi,
  • korzystanie z profesjonalnego wsparcia zamiast czekania, aż „samo przejdzie”.

Jeśli Ty lub ktoś z Twojego otoczenia zmaga się obecnie z kryzysem psychicznym, nie trzeba mierzyć się z tym w pojedynkę. W Polsce można skorzystać m.in. z:

  • Telefonu Zaufania dla Dorosłych w Kryzysie Emocjonalnym – 116 123,
  • pomocy lekarza rodzinnego, który może skierować do specjalisty w ramach NFZ.

Wykonujesz zawód medyczny lub prowadzisz podmiot leczniczy? Potrzebujesz profesjonalnej ochrony ubezpieczeniowej! Nasi specjaliści są do Twojej dyspozycji:

+48 56 642 41 82
kontakt@polisa.med.pl

Zobacz również:

© 2013-2026 Mentor Ubezpieczenia Indywidualne sp. z o.o.