Obowiązkowe badania pracownicze - zmiany w prawie

autor: Radca prawny Patrycja Aleksandrowicz Okręgowa Izba Radców Prawnych, 11.02.2021

W dniu 16 grudnia 2020 r. weszła w życie ustawa z dnia 09 grudnia 2020 r. o zmianie ustawy o szczególnych rozwiązaniach związanych z zapobieganiem, przeciwdziałaniem i zwalczaniem COVID-19, innych chorób zakaźnych oraz wywołanych nimi sytuacji kryzysowych oraz niektórych innych ustaw.

Ustawa reguluje w istotny sposób kwestie obowiązków pracownika i pracodawcy w zakresie badań lekarskich.

W czasie trwającego stanu epidemii Ustawodawca postanowił o zawieszeniu obowiązku wykonywania badań okresowych na czas ogłoszenia stanu zagrożenia epidemicznego lub stanu epidemii. Badania okresowe, których ważność upłynęła po dniu 07 marca 2020 r. zachowały ważność z uwzględnieniem najnowszych zmian w prawie o których jest mowa poniżej.

Na mocy nowych regulacji, w okresie 180 dni od dnia odwołania stanu zagrożenia epidemicznego lub stanu epidemii pracodawca jest obowiązany skierować pracownika na badania okresowe, a pracownik jest obowiązany do poddania się im.

Odnosząc się zaś do kwestii badań wstępnych i kontrolnych (dotyczących niezdolności do pracy trwającej dłużej niż 30 dni, spowodowanej chorobą), Ustawodawca przewidział, iż w przypadku braku dostępności do lekarza uprawnionego do przeprowadzenia tychże badań, może je przeprowadzić i następnie wydać odpowiednie orzeczenie lekarskie inny lekarz. Orzeczenie lekarskie wydane przez innego lekarza traci moc po upływie 180 dni od dnia odwołania stanu zagrożenia epidemicznego, w przypadku gdy nie zostanie ogłoszony stan epidemii, albo od dnia odwołania stanu epidemii. Badanie wstępne lub kontrolne zrealizowane przez innego lekarza, zgodnie ze zdaniem poprzedzającym może nastąpić za pośrednictwem systemów teleinformatycznych lub systemów łączności. Ustawodawca nie wyjaśnia zarówno w tekście ustawy, jak i w żadnym akcie wykonawczym zwrotu ?inny lekarz?. W takim więc brzmieniu tego przepisu należy przyjąć, iż chodzi o każdego kto posiada prawo wykonywania zawodu lekarza. Orzeczenie lekarskie wydane przez innego lekarza włącza się do akt osobowych pracownika.

Należy zwrócić uwagę na jeden istotny aspekt dotyczący orzeczeń lekarskich do których przedłożenia są obowiązani pracownicy ? zwłaszcza medyczni.

Ustawa z dnia 05 grudnia 2008 r. o zapobieganiu oraz zwalczaniu zakażeń i chorób zakaźnych u ludzi (Dz. U. Z 2019, poz. 1239) uchyliła obowiązywanie ustawy z dnia 06 września 2001 r. o chorobach zakaźnych i zakażeniach oraz Rozporządzenie Ministra Zdrowia z dnia 02 lutego 2006 r. w sprawie badań do celów sanitarno ? epidemiologicznych. Od tego czasu nie prowadzi się książeczki badań dla celów sanitarno ? epidemiologicznych. W aktualnie obowiązującym stanie prawnym personel medyczny jest obowiązany do uzyskania zaświadczenia lekarskiego o zdolności do wykonywania prac, przy których istnieje możliwość przeniesienia zakażenia lub choroby zakaźnej na inne osoby. Obowiązek przedłożenia tego zaświadczenia, nie uchyla obowiązku poddania się badaniom wstępnym, kontrolnym, okresowym, których obowiązek wynika przeprowadzenia wynika z Kodeksu Pracy. Są to dwa odrębne zaświadczenia, stwierdzające zupełnie inne, niezależne od siebie okoliczności.

Wykonujesz zawód medyczny lub prowadzisz podmiot leczniczy? Potrzebujesz profesjonalnej ochrony ubezpieczeniowej! Nasi specjaliści są do Twojej dyspozycji:

+48 56 642 41 82
kontakt@polisa.med.pl

© 2013-2026 Mentor Ubezpieczenia Indywidualne sp. z o.o.