autor: Radca prawny Patrycja Aleksandrowicz Okręgowa Izba Radców Prawnych, 26.06.2026
Co do zasady należy przyjąć, że w Polsce nie obowiązuje zasada rejonizacji, co oznacza, że pacjent ma prawo wyboru podmiotu leczniczego będącego świadczeniodawcą. Dotyczy to zarówno samodzielnych publicznych zakładów opieki zdrowotnej jak i poradni specjalistycznych.
Z praktycznego punktu widzenia należy zważyć na to, iż nie zawsze zalecenie lekarza dotyczące zalecanego terminu wizyty kontrolnej mogą być spójne z realiami dotyczącymi wolnych terminów ustalanych przez rejestrację danego podmiotu. W przypadku, gdy te terminy są inne, wydłużone, nie tylko z powodu braku lekarzy specjalistów gotowych do przyjmowania w poradni, lecz i również z uwagi na bardzo dużą liczbę zgłaszających się pacjentów, najpewniej skutkiem będzie kierowanie skarg, również do Narodowego Funduszu Zdrowia. Z tego też względu, mając na względzie prawidłową organizację udzielania świadczeń zdrowotnych, koniecznym jest zagwarantowanie należytego prowadzenia kolejek oczekujących, szczególnie w sposób z przepisami prawa powszechnie obowiązującego, jak i Zarządzeniami Prezesa NFZ.
Pacjenci, którzy rozpoczęli leczenie w danym podmiocie, mogą kontynuować leczenie w ramach ambulatoryjnej opiece specjalistycznej, innej niż ta, która znajduje się w ramach podmiotu, w którym przeprowadzono zabieg.
Problem jednak pojawia się w przypadku, gdy w takcie specjalistycznego leczenia zostaje ustalone, iż z uwagi na zmianę stanu zdrowia (często jego pogorszenie) koniecznym jest przeprowadzenie powtórnego zabiegi ? taka sytuacja bardzo często dotyczy leczenia ortopedycznego.
Wówczas, jak wynika z praktyki, lekarze leczący w ramach aos (lub specjalistycznych gabinetów), kierują pacjentów do tego pierwotnego podmiotu, w którym odbył się zabieg. W tym miejscu pojawia się szereg problemów organizacyjnych, które zazwyczaj prowadzą do sytuacji konfliktowych.
Lekarze, pierwotnie udzielający świadczeń wskazują, iż z uwagi na brak kontaktu z pacjentem oraz wpływu na proces rekonwalescencji i dalszy proces leczenia, nie chcą podejmować się leczenia i przeprowadzenia kolejnego zabiegu. Co do zasady, z obawy przed określonymi roszczeniami, w przypadku niepowodzenia zabiegu, taką postawę należy uznać za słuszną, jednakże na ten moment taka postawa, nie znajduje umocowania w przepisach prawa. Przede wszystkim wynika to z prawa pacjenta do wyboru świadczeniodawcy (na każdym etapie leczenia), jak i braku rejonizacji. W oparciu o postawę, którą powyżej zaprezentowano należy dodać jednocześnie, iż w takich przypadkach lekarz nie ma również innej drogi do odmówienia udzielenia świadczenia (przyjęcia), bowiem nie przysługuje mu w świetle przepisów takie prawo.
Jednakże, należy zauważyć, iż możliwym i dopuszczalnym byłoby skierowanie pacjenta do poradni specjalistycznej przy tym podmiocie, którym miałby być wykonany zabieg, celem oceny przez przyszłego operatora, czy rzeczywiście zachodzi konieczność przeprowadzenia zabiegu określonego rodzaju.
Odmowa przyjęcia pacjenta może determinować szereg negatywnych konsekwencji, w tym uznanie ewentualnych skarg przez płatnika świadczeń za zasadne, a także ewentualnych konsekwencji prawnych ze strony Rzecznika Praw Pacjenta.
Może Cię zainteresować:
Wykonujesz zawód medyczny lub prowadzisz podmiot leczniczy? Potrzebujesz profesjonalnej ochrony ubezpieczeniowej! Nasi specjaliści są do Twojej dyspozycji:
Zobacz również:
jeśli masz jakieś pytania,
potrzebujesz dodatkowego wyjaśnienia kwestii związanych z interesującym Cię ubezpieczeniem,
skontaktuj się z nami
Zapisz się do newslettera by być na bieżąco!
